Een gezonde cyclus in elke levensfase

Een menstruatiecyclus duurt gemiddeld 25 tot 35 dagen. Binnen deze fysiologische bandbreedte zijn variaties vaak normaal, maar veranderingen in regelmaat, duur of patroon kunnen klinisch relevant zijn en verdienen aandacht en observatie.

Door uw cyclus en de bijbehorende symptomen systematisch in kaart te brengen, krijgt u inzicht in uw persoonlijke cycluspatroon. Dit helpt u om normale variaties beter te onderscheiden van mogelijke afwijkingen, zoals oligomenorroe, polymenorroe of een structureel onregelmatig cyclisch verloop.

De menstruatiecyclus bestaat uit drie opeenvolgende fasen, die worden gereguleerd door een zorgvuldig samenspel van hersen- en ovariumhormonen (de HPO-as). Deze hormonale schommelingen beïnvloeden niet alleen de werking van de eierstokken en de baarmoeder, maar hebben effect op het hele lichaam. Zo kunnen zij onder andere invloed hebben op uw energieniveau, temperatuurregulatie, stemming en lichamelijke gewaarwordingen.

Op die manier vormt de menstruatiecyclus een samenhangend fysiologisch proces, waarin verschillende lichaamssystemen via hormonale regulatie nauw met elkaar verbonden zijn.

1. Folliculaire fase
   De cyclus start met de menstruatie, waarbij het baarmoederslijmvlies wordt afgestoten. Oestrogeen en progesteron zijn laag, wat kan samengaan met minder energie. In de eierstok begint een eicel te rijpen in een follikel. Deze follikel maakt oestrogenen aan, waardoor het lichaam zich voorbereidt op een mogelijke zwangerschap: het baarmoederslijmvlies wordt dikker en het baarmoederhalsslijm verandert. Oestrogeen stijgt geleidelijk en veel vrouwen ervaren meer energie, mentale helderheid en een beter algemeen gevoel.
2. Ovulatiefase (eisprong)
   Door een LH-piek komt de eicel vrij. In deze fase kan de vrouw gedurende enkele dagen een typische afscheiding uit de vagina vaststellen: het baarmoederhalsslijm. Het wordt dunner, helderder en elastischer onder invloed van oestrogeen uit de rijpe follikel. Dit slijm helpt de zaadcellen om de baarmoederhals te passeren en kan ze ook voeden en langer laten overleven. Deze verandering is bovendien vaak goed herkenbaar doordat het slijm duidelijk anders aanvoelt en eruitziet dan op andere momenten in de cyclus. Dit is de meest vruchtbare periode, die vaak gepaard gaat met een gevoel van extra vitaliteit.
3. Luteale fase
   Na de eisprong verandert de follikel in het gele lichaam (corpus luteum), dat progesteron aanmaakt. Dit hormoon bereidt het lichaam verder voor op een mogelijke zwangerschap door het baarmoederslijmvlies te ondersteunen en de baarmoederhals te sluiten. Als er geen bevruchting plaatsvindt, verdwijnt het gele lichaam, daalt de hormoonproductie en wordt het baarmoederslijmvlies afgestoten – de nieuwe cyclus begint.
   Door de lichaamssignalen “biomarkers” te begrijpen en nauwkeurig te volgen kunnen relevante afwijkingen in een vroeg stadium herkend en indien nodig behandeld worden.

Veel vrouwen voelen intuïtief dat hun cyclus invloed heeft op hoe zij zich voelen, denken en handelen, maar vaak ontbreekt de kennis om deze signalen echt te begrijpen. FertilityCare is een wetenschappelijk onderbouwde methode die u helpt uw cyclus en vruchtbaarheid van binnenuit te leren kennen. U leert de biologische signalen van uw lichaam bewust te observeren, patronen te herkennen en te ontdekken wat voor u persoonlijk normaal is. Zo krijgt u inzicht in uw vruchtbare dagen en kunt u het moment van een zwangerschap bewuster plannen.

„Waarom heeft niemand mij dit eerder uitgelegd?“ – deze vraag horen FertilityCare-docentes vaak. Veel vrouwen ervaren dat hun cyclus invloed heeft op hun welzijn, maar beschikken niet over de kennis om deze veranderingen systematisch te interpreteren.

FertilityCare biedt een gestructureerde en wetenschappelijk onderbouwde manier om de fysiologische processen van uw cyclus inzichtelijk te maken. Door het nauwkeurig observeren en registreren van biomarkers leert u patronen herkennen en afwijkingen signaleren. Dit maakt het mogelijk om uw cyclus niet alleen te volgen, maar ook te analyseren.

Maar het gaat om meer dan alleen vruchtbaarheid. FertilityCare helpt u om met meer vertrouwen naar uw lichaam te kijken en weloverwogen keuzes te maken rondom uw gezondheid, uw cyclus en uw gezinsplanning. U leert als het ware de “taal” van uw lichaam spreken — en vooral ook begrijpen.

Juist wanneer u klachten ervaart, zoals een onregelmatige of pijnlijke cyclus, een onvervulde kinderwens heeft of onzeker bent over wat uw lichaam u probeert te vertellen, kan deze kennis een waardevolle steun zijn. Deze systematische benadering is met name waardevol bij klachten zoals onregelmatige of pijnlijke cycli, subfertiliteit of onzekerheid over lichamelijke signalen. Door de cyclus in kaart te brengen, ontstaat er een objectiever en beter onderbouwd inzicht in uw hormonale gezondheid. Wat soms voelt alsof uw lichaam u in de steek laat, wordt stap voor stap weer begrijpelijk, voorspelbaar en medisch beter te duiden.

Veel vrouwen vragen zich af: „Wat zegt mijn menstruatiecyclus over mijn gezondheid?“ of „Wanneer zijn mijn cyclusklachten nog normaal?“ De menstruatiecyclus is een belangrijke indicator van hormonale balans en kan veel informatie geven over uw algehele gezondheid.

Cyclusklachten komen vaak voor en kunnen zich op verschillende manieren uiten. Denk aan menstruatiepijn, hevig of langdurig bloedverlies, premenstruele klachten zoals stemmingswisselingen, prikkelbaarheid of somberheid, migraine rond de menstruatie, vermoeidheid, slaapproblemen, een opgeblazen gevoel of gevoelige borsten. Deze klachten kunnen mild zijn, maar ook zo aanwezig dat ze uw dagelijks functioneren beïnvloeden.

Door deze klachten systematisch binnen uw cyclus te registreren, wordt zichtbaar wanneer ze optreden en hoe ze samenhangen met hormonale schommelingen. Dit helpt u om patronen te herkennen en te onderscheiden welke klachten nog binnen het normale spectrum vallen en welke mogelijk wijzen op een hormonale disbalans of andere onderliggende factoren.

De FertilityCare-begeleiding richt zich op het zorgvuldig duiden van deze cycluspatronen en klachten. Zo wordt duidelijk wanneer observatie voldoende is en wanneer het zinvol kan zijn om aanvullende diagnostiek of behandeling te overwegen. Op die manier wordt uw cyclus een waardevol instrument om uw gezondheid beter te begrijpen en gerichter te ondersteunen.

Veel vrouwen ervaren uiteenlopende klachten die samenhangen met hun menstruatiecyclus. Dit kan variëren van tussenbloedingen of een onregelmatig bloedingspatroon tot lange of juist korte cycli, hevig bloedverlies (menorragie) of juist een zeer lichte menstruatie. Ook pijnlijke menstruaties (dysmenorroe) komen frequent voor, met krampen in de onderbuik, rugpijn, misselijkheid of uitstraling naar de benen.

Daarnaast zijn er vaak klachten in de luteale fase, in de dagen tot weken vóór de menstruatie. Dit kan zich uiten in prikkelbaarheid, somberheid, angstklachten, stemmingswisselingen, verhoogde stressgevoeligheid, vermoeidheid, slaapproblemen en cognitieve klachten zoals concentratieverlies of “brain fog” (PMS of in ernstigere vorm PMDD). Ook migraine, hoofdpijn, gevoelige borsten, vochtretentie en een opgeblazen buik komen regelmatig voor binnen het cyclische patroon.

Wanneer deze klachten structureel terugkeren of de kwaliteit van leven beïnvloeden, kan dit wijzen op onderliggende hormonale disbalans of andere gynaecologische oorzaken, zoals endometriose, adenomyose, PCOS of stoornissen in de ovulatie.

FertilityCare ondersteunt bij het systematisch in kaart brengen van deze klachten in relatie tot de cyclus, zodat patronen zichtbaar worden en beter geduid kunnen worden. Dit vormt de basis voor verdere klinische beoordeling.

Afhankelijk van de bevindingen zijn er verschillende medische behandelopties mogelijk met een stapsgewijze, medisch onderbouwde aanpak waarbij klachten niet los worden gezien, maar in samenhang met de cyclus worden beoordeeld en behandeld.

Veel vrouwen met endometriose ervaren klachten zoals hevige menstruatiepijn, bekkenpijn, pijn bij of na gemeenschap, en symptomen zoals vermoeidheid of een zwaar, opgeblazen gevoel. Door deze klachten met behulp van FertilityCare systematisch binnen uw cyclus te volgen, wordt zichtbaar in welke fases ze optreden en hoe ze samenhangen met hormonale veranderingen.

Dit inzicht kan dienen als basis voor verdere medische begeleiding. Samen met uw arts worden uw cyclusgegevens en klachtenpatronen besproken om te beoordelen of aanvullend onderzoek nodig is, bijvoorbeeld om endometriose beter in beeld te brengen of andere oorzaken uit te sluiten.

Op basis hiervan kan een persoonlijk behandelplan worden opgesteld. Dit kan bestaan uit medische behandelingen, zoals hormonale therapie of pijnbestrijding, en indien nodig verdere specialistische zorg. Tegelijkertijd is er aandacht voor het verbeteren van uw algehele cyclusgezondheid en het verminderen van klachten in het dagelijks leven.

Zo ontstaat een samenhangende aanpak waarin uw ervaring centraal staat. Uw klachten worden niet los gezien, maar in relatie tot uw cyclus, waardoor stap voor stap meer inzicht, rust en gerichte behandeling kan ontstaan.

FertilityCare is een geschikte methode voor de diagnostiek en behandeling van het premenstrueel syndroom (PMS), de premenstruele dysfore stoornis (PMDD) en cyclusgebonden stemmingsklachten. Veel vrouwen ervaren dat klachten zoals prikkelbaarheid, somberheid, angst, vermoeidheid of lichamelijke ongemakken zich maandelijks herhalen, maar het verband met de cyclus is niet altijd duidelijk.

Door de menstruatiecyclus en de hormonale veranderingen in de verschillende fasen nauwkeurig te volgen, wordt inzichtelijk waarom klachten vaak in de tweede helft van de cyclus optreden. Tegelijkertijd helpt deze observatie om terugkerende patronen te herkennen, bijvoorbeeld wanneer stemmingswisselingen, huilbuien of mentale vermoeidheid steeds in dezelfde fase van de cyclus voorkomen.

Binnen FertilityCare wordt de cyclus niet alleen gevolgd, maar ook systematisch geanalyseerd. Door gestructureerde observatie en begeleiding leert u de signalen van uw lichaam beter begrijpen en in context te plaatsen. Dit zorgt vaak voor erkenning en rust: klachten zijn niet “ingebeeld”, maar hebben vaak een duidelijke hormonale en lichamelijke basis.

Deze cycluskennis vormt de basis voor gerichte diagnostiek. Afhankelijk van de klachten kan aanvullend laboratoriumonderzoek worden uitgevoerd, zoals hormonale bepalingen (bijvoorbeeld oestradiol en progesteron), schildklierwaarden, prolactine, cortisol en metabole markers. Hiermee kunnen hormonale en andere lichamelijke oorzaken beter in kaart worden gebracht.

Op basis van deze inzichten wordt een individueel behandelplan opgesteld. Indien nodig kan een medicamenteuze behandeling worden ingezet, bijvoorbeeld met bio-identieke hormonen zoals progesteron in de luteale fase bij een vastgesteld tekort of disbalans. Wanneer hormonale factoren niet op de voorgrond staan, wordt ook gekeken naar andere oorzaken, zoals stressbelasting, slaapproblemen, verstoringen in de HPA-as of metabole disbalansen, die gericht behandeld kunnen worden.

Daarnaast spelen voedingsgeneeskunde, gerichte suppletie met micronutriënten en leefstijlfactoren zoals slaap, beweging en stressregulatie een belangrijke rol. Deze hebben aantoonbaar invloed op zowel hormonale balans als emotioneel welzijn.

De begeleiding binnen FertilityCare is gestructureerd en volledig afgestemd op uw persoonlijke situatie, binnen een gynaecologisch-endocrinologische context. Diagnostiek en behandeling worden nauw op elkaar afgestemd en regelmatig geëvalueerd.

Het doel is een duurzame vermindering van klachten en het herstellen van emotioneel evenwicht, op basis van een beter begrip van uw eigen lichaam en een medisch onderbouwde therapie.

De cursus start met een vrijblijvende kennismakingsbijeenkomst waarin de methode rustig wordt uitgelegd aan de hand van een powerpoint-presentatie. In dit gesprek wordt de tijd genomen om de werkwijze toe te lichten, vragen te beantwoorden en samen te verkennen wat de methode voor u kan betekenen.

Daarna volgt een cursus bestaande uit acht privélessen. Deze lessen kunnen zowel online als op locatie plaatsvinden. In deze fase leert u stap voor stap uw cyclus observeren, registreren en interpreteren volgens de FertilityCare-methode. Er is veel ruimte voor persoonlijke begeleiding, zodat de methode goed kan worden ingepast in uw dagelijks leven.

In de loop van de cursus wordt de informatie verder verdiept en afgestemd op uw persoonlijke situatie, zoals bij kinderwens, het vermijden van een zwangerschap, cyclusklachten, de periode van borstvoeding of de overgang naar de perimenopauze.

De cursus staat niet op zichzelf, maar maakt deel uit van een bredere medisch-diagnostische aanpak. Zo vormt de cursus niet alleen de basis voor inzicht in de cyclus, maar ook een startpunt voor verdere begeleiding waarin medische zorg en persoonlijke ondersteuning op elkaar worden afgestemd.

Om te beginnen kunt u contact opnemen met een van de FertilityCare-docentes voor een kennismaking en toelichting op de werkwijze.

De kosten voor de individuele lessen, exclusief materiaal, bedragen €490. De Christelijke Zorgverzekeraar vergoedt hiervan een deel, afhankelijk van uw aanvullende verzekering en polisvoorwaarden.

Ook tijdens de perimenopauze kan cyclusobservatie waardevolle informatie geven over wat er in het lichaam gebeurt. De menstruatie wordt vaak lichter en onregelmatiger, stemmingswisselingen worden minder voorspelbaar en klachten zoals vermoeidheid, innerlijke onrust, slapeloosheid en concentratieproblemen kunnen toenemen. Ook gewichtsschommelingen en veranderingen in de lichaamsvorm kunnen invloed hebben op het zelfbeeld. In een periode met veel veranderingen kan dit inzicht een belangrijk houvast bieden.

Door deze veranderingen systematisch te volgen, ontstaat een beter begrip van het natuurlijke verloop van de hormonale overgang. Dit helpt om normale fysiologische veranderingen te onderscheiden van klachten die mogelijk verdere diagnostiek of behandeling vereisen.

Afhankelijk van de klachten is er tegenwoordig een breed scala aan behandelopties op maat beschikbaar. Daarbij wordt niet alleen gekeken naar de aard en ernst van de symptomen, maar ook naar persoonlijke behoeften in deze levensfase, de impact op het dagelijks leven, de medische voorgeschiedenis en individuele risicofactoren.

Indien nodig kan een hormonale behandeling worden ingezet, vaak in de vorm van bio-identieke hormonen zoals oestradiol en progesteron. Deze komen overeen met de lichaamseigen hormonen en kunnen helpen bij het verminderen van klachten zoals opvliegers, slaapproblemen en stemmingswisselingen. Samen wordt zorgvuldig afgewogen of een dergelijke behandeling passend is, rekening houdend met medische voorgeschiedenis, persoonlijke risico’s en voorkeuren.

Ook bestaande aandoeningen, zoals hart- en vaatziekten, stofwisselingsstoornissen of botgezondheid, worden in de behandeling betrokken. De zorg vindt plaats onder gynaecologisch-endocrinologische begeleiding, zodat diagnostiek en behandeling medisch verantwoord en zorgvuldig verlopen.

Wanneer hormonale therapie niet geschikt is of niet gewenst wordt, zijn er ook niet-hormonale alternatieven beschikbaar. Dit kan bestaan uit bepaalde medicamenteuze behandelingen, maar ook uit aanvullende benaderingen zoals fytotherapie en het gericht inzetten van micronutriënten.

Daarnaast speelt leefstijlbegeleiding een belangrijke rol. Voedingsadvies en ondersteuning bij slaap, stressregulatie en beweging kunnen een groot verschil maken voor het welzijn.

Alle stappen worden in overleg afgestemd, zodat een behandeling ontstaat die niet alleen medisch onderbouwd is, maar ook aansluit bij uw persoonlijke situatie en behoeften in deze levensfase.

Meer informatie over de wetenschappelijke onderbouwing van de FertilityCare-methode en de herstellende fertiliteitsgeneeskunde vindt u op deze pagina in de vorm van verdiepende informatie en aanvullende materialen.

Daarnaast kunt u zich verdiepen in het internationale academische centrum International Institute for Restorative Reproductive Medicine (IIRRM), waar onderzoek, opleiding en klinische praktijk nauw met elkaar verbonden zijn. Hier worden actuele wetenschappelijke inzichten verzameld, geëvalueerd en toegepast in de praktijk.

Natural procreative technology for infertility and recurrent miscarriage 2012

Natural procreative technology – a multifactorial approach to the chronic problem of infertility

International NaProTechnology Evaluation and Surveillance of Treatment for Infertility and Miscarriage (iNEST)

Outcomes From Treatment of Infertility With Natural Procreative Technology in an Irish General PracticeExploration of the Effectiveness of NaProTechnology in Women’s Healthcare 2020

Exploration of the Effectiveness of NaProTechnology in Women’s Healthcare (2020)

Successful pregnancy with restorative reproductive medicine after 16 years of infertility, three recurrent miscarriages, and eight unsuccessful embryo transfers with in vitro fertilization/intracytoplasmic sperm injection: a case report 2020

Over Natuurlijke Vruchtbaarheid – Interview met Dr. Susanne van der Velden 2022

FertilityCare in beeld

Ook is er videomateriaal beschikbaar waarin de methode en de wetenschappelijke achtergrond op een toegankelijke manier worden toegelicht.

Restorative Reproductive Medicine

De FertilityCare-docente staat gedurende het hele traject naast u als een luisterend, begripvol en deskundig aanspreekpunt. Zij is goed bereikbaar en betrokken, en biedt ondersteuning op momenten dat het even moeilijker gaat of wanneer er vragen, twijfels of onzekerheden ontstaan. Haar rol is niet alleen informatief, maar ook begeleidend en ondersteunend in het dagelijks leven rond uw cyclus en vruchtbaarheid.

De docente heeft een gespecialiseerde opleiding van 13 maanden onder supervisie gevolgd. Dit is een intensief traject waarin zij wordt opgeleid in het begeleiden van uiteenlopende situaties en levensfasen, zoals een actieve kinderwens, het bewust vermijden van een zwangerschap, cyclusklachten, de periode van borstvoeding en de perimenopauze. Hierdoor is zij getraind om vrouwen en stellen in zeer verschillende omstandigheden zorgvuldig te begeleiden.

De FertilityCare-docente helpt u om uw menstruatiecyclus beter te begrijpen en signalen van uw lichaam te leren herkennen en interpreteren. Daarnaast ondersteunt zij u bij het toepassen van eventuele therapieën en adviezen in de praktijk, zodat u niet alleen inzicht krijgt, maar ook weet hoe u hiermee in het dagelijks leven kunt omgaan.

Ook bij spanningen tussen partners kan zij een waardevolle ondersteunende rol spelen. Vruchtbaarheid en een kinderwens kunnen emotioneel en relationeel veel met zich meebrengen, en het is niet ongewoon dat dit druk kan zetten op de relatie. De docente biedt in die situaties een rustige, neutrale en begripvolle aanwezigheid die helpt om opnieuw verbinding, begrip en communicatie tussen u beiden te versterken.

Wanneer de moed zakt of wanneer er een dipje is in het traject, is zij er om opnieuw houvast, rust en perspectief te bieden. Zij kent de arts waarmee wordt samengewerkt en vormt samen met deze arts en het stel een hecht samenwerkend team. Zo ontstaat er een goed afgestemde begeleiding waarin medische zorg en persoonlijke ondersteuning op elkaar aansluiten, met als doel meer inzicht, vertrouwen en evenwicht in een soms intens proces.